Tại sao pha trà xanh bị đắng? Cách điều chỉnh nhiệt độ nước

Trà xanh là dòng trà dễ uống, nhưng cũng là dòng dễ bị đắng nhất nếu pha sai. Rất nhiều người nghĩ rằng trà xanh vốn phải đắng, hoặc trà đắng là trà “mạnh”. Thực tế, trà xanh bị đắng hầu hết không phải do trà, mà do nhiệt độ nước và cách pha chưa phù hợp.

Hiểu đúng nguyên nhân giúp xử lý triệt để, không cần đổi trà hay thêm đường để che vị.

Vì sao trà xanh dễ bị đắng hơn các loại trà khác?

Trà xanh là trà không oxy hoá hoặc oxy hoá rất thấp, nên giữ lại nhiều hợp chất tự nhiên của lá chè, đặc biệt là catechin và tannin. Đây là những chất tạo cấu trúc vị, nhưng cũng chính là nguồn gây đắng và chát nếu bị chiết xuất quá mức.

Theo các tài liệu nền về trà xanh trên Wikipedia, catechin trong trà xanh rất nhạy cảm với nhiệt độ cao. Khi gặp nước quá nóng, chúng được giải phóng nhanh và mạnh, khiến trà chuyển sang trạng thái đắng gắt (https://en.wikipedia.org/wiki/Green_tea).

Nói cách khác, trà xanh không khó uống – nó chỉ khó pha đúng.

Trà Xanh

Nhiệt độ nước là nguyên nhân lớn nhất gây đắng

Nguyên nhân phổ biến nhất khiến trà xanh bị đắng là dùng nước sôi 100°C. Nước quá nóng làm các hợp chất đắng bung ra cùng lúc, khiến trà mất cân bằng ngay từ nước đầu.

Các hướng dẫn pha trà xanh của Nhật Bản trên My Japanese Green Tea đều nhấn mạnh rằng nhiệt độ nước quyết định hơn 50% hương vị của trà xanh. Pha đúng nhiệt độ, trà xanh sẽ thanh và ngọt hậu; pha sai, trà sẽ đắng dù nguyên liệu tốt đến đâu (https://www.myjapanesegreentea.com).

Ủ trà quá lâu cũng làm trà xanh đắng

Ngay cả khi nhiệt độ nước đã đúng, thời gian ủ quá lâu vẫn khiến trà xanh bị đắng. Trà xanh không cần ủ lâu để “ra vị”. Ngược lại, ủ càng lâu, càng ép lá trà nhả ra nhiều tannin.

Nhiều người có thói quen “ủ cho đậm”, nhưng với trà xanh, đậm rất dễ đi kèm đắng.

Cho quá nhiều trà so với lượng nước

Một lỗi kỹ thuật khác là cho quá nhiều trà. Khi lượng lá trà vượt quá mức phù hợp, dù nhiệt độ nước không quá cao, trà vẫn dễ bị đắng vì nồng độ chiết xuất tăng mạnh.

Trà xanh cần sự vừa đủ, không phải càng nhiều càng ngon.

Cách điều chỉnh nhiệt độ nước để trà xanh không đắng

Nguyên tắc quan trọng nhất khi pha trà xanh là giảm nhiệt độ nước. Thay vì dùng nước vừa sôi, nên để nước nguội bớt rồi mới pha. Nước càng nóng, trà càng dễ đắng; nước mát hơn, trà càng thanh và ngọt hậu.

Ngoài ra, nên tráng nhanh trà bằng nước ấm nhẹ trước khi pha chính để lá trà mở đều, sau đó pha với nước đúng nhiệt độ. Cách này giúp giảm sốc nhiệt và hạn chế đắng.

Trà xanh bị đắng không phải lúc nào cũng là lỗi

Cũng cần hiểu rằng một số dòng trà xanh có cấu trúc vị rõ, nếu pha đúng vẫn có chát nhẹ ở đầu lưỡi. Chát nhẹ, tan nhanh và có hậu ngọt là đặc điểm bình thường. Vấn đề chỉ xảy ra khi trà đắng gắt, bám cổ họng và mệt miệng.

Phân biệt được chát tự nhiên và đắng do pha sai giúp người uống không nhầm lẫn chất lượng trà.

Kết luận: pha đúng nhiệt độ, trà xanh sẽ “hiền” lại

Trà xanh bị đắng chủ yếu do nhiệt độ nước quá cao, ủ quá lâu hoặc cho quá nhiều trà. Chỉ cần điều chỉnh lại nhiệt độ và thời gian, trà xanh sẽ trở nên thanh, dễ uống và có hậu ngọt rõ ràng hơn rất nhiều.

Nếu bạn đang pha trà xanh cho quán hoặc pha mẻ lớn, việc kiểm soát nhiệt độ càng quan trọng để tránh lỗi vị hàng loạt.

Bạn có thể đọc thêm các bài xử lý lỗi pha trà và chuẩn hoá pha chế trong Cẩm nang pha chế của Trí Việt tại
https://triviettea.com/cam-nang/cam-nang-pha-che/

Và nếu bạn đang tìm trà xanh nguyên liệu ổn định, ít đắng, dễ kiểm soát cho quán, các dòng trà của Trí Việt hiện được giới thiệu tại
https://triviettea.com/san-pham/