Quán đang ổn có nên mở rộng không? Cách đánh giá rủi ro
Rất nhiều quán rơi vào cùng một thời điểm “nguy hiểm”: quán đang ổn. Khách đều, doanh thu đủ sống, không áp lực quá lớn. Và chính lúc này, câu hỏi bắt đầu xuất hiện: “Có nên mở rộng không? Mở thêm chi nhánh, thêm menu, hay thêm mô hình?”
Thực tế, rất nhiều quán chết ở giai đoạn đang ổn, chứ không phải lúc mới mở. Lý do không phải vì mở rộng là sai, mà vì mở rộng khi chưa đủ điều kiện.
“Đang ổn” không đồng nghĩa với “đã sẵn sàng”
Theo khái niệm chung về mở rộng kinh doanh trên Wikipedia, mở rộng chỉ bền vững khi doanh nghiệp đã có hệ thống vận hành ổn định và khả năng nhân bản
https://en.wikipedia.org/wiki/Business_expansion
Trong F&B, “đang ổn” thường chỉ có nghĩa là:
-
chủ quán còn trực tiếp kiểm soát
-
lỗi được xử lý bằng kinh nghiệm cá nhân
-
doanh thu đủ bù chi phí
Nhưng chưa chắc đã sẵn sàng để nhân đôi.
Dấu hiệu cho thấy quán CHƯA nên mở rộng
Nếu quán của bạn có những biểu hiện sau, mở rộng lúc này là rất rủi ro.
Thứ nhất, chất lượng phụ thuộc vào một vài người. Nếu chủ quán hoặc một barista giỏi nghỉ là chất lượng xuống, hệ thống chưa đủ vững.
Thứ hai, công thức chưa thực sự cố định. Mỗi ca pha hơi khác nhau, nhưng “chấp nhận được”. Khi nhân bản, sự “chấp nhận được” này sẽ phóng đại thành lỗi lớn.
Thứ ba, dòng tiền không dư rõ ràng. Quán sống ổn nhưng không tích luỹ được. Mở rộng trong trạng thái này rất dễ đứt dòng tiền.
Thứ tư, menu còn thay đổi liên tục. Nếu menu vẫn đang thử nghiệm, chưa có nhóm món bán lặp rõ ràng, mở rộng sẽ khiến việc kiểm soát càng khó.
Dấu hiệu cho thấy quán CÓ THỂ cân nhắc mở rộng
Ngược lại, quán bắt đầu có nền tảng mở rộng khi xuất hiện các dấu hiệu sau.
Quán ổn định chất lượng ngay cả khi chủ không có mặt. Nhân sự làm đúng quy trình, ít sai lệch.
Có một nhóm món bán chạy rõ ràng, chiếm phần lớn doanh thu, không phụ thuộc trend.
Có công thức và nguyên liệu ổn định, đặc biệt là trà nền và các thành phần chính.
Có dòng tiền dư, không phải vay mượn để mở rộng.
Mở rộng sai thường sai ở đâu?
Sai lầm phổ biến nhất là mở rộng theo cảm giác:
-
thấy khách đông → mở thêm chi nhánh
-
thấy món bán chạy → thêm thật nhiều món
-
thấy quán khác làm → mình cũng làm
Theo các phân tích về vận hành đồ uống trên RateTea, mở rộng khi hệ thống chưa đủ vững thường dẫn đến chất lượng giảm nhanh hơn doanh thu tăng, khiến quán “to ra nhưng yếu đi”
https://ratetea.com
Các hình thức mở rộng và mức độ rủi ro
Không phải mở rộng nào cũng giống nhau.
Rủi ro thấp nhất là mở rộng menu có kiểm soát: thêm 1–2 món dựa trên nền cũ, dùng chung nguyên liệu.
Rủi ro trung bình là mở thêm kênh bán: bán mang đi, bán online, trà đóng chai – nếu nền vận hành đã ổn.
Rủi ro cao nhất là mở thêm chi nhánh: nhân sự, chất lượng, dòng tiền đều bị nhân đôi áp lực.
Quán đang “ổn” nhưng chưa “vững” thường chỉ nên mở rộng theo chiều sâu, không theo chiều ngang.
Một câu hỏi quan trọng trước khi mở rộng
Trước khi quyết, hãy tự hỏi:
👉 Nếu doanh thu giảm 20–30% trong 3 tháng đầu mở rộng, quán có chịu được không?
Nếu câu trả lời là “không chắc”, thì rủi ro đang cao hơn khả năng chịu đựng.
Mở rộng đúng là mở rộng thứ đang chạy tốt
Mở rộng không phải là làm thêm thứ mới hoàn toàn. Mở rộng bền vững là:
-
nhân bản thứ đang bán chạy
-
lặp lại thứ đang ổn định
-
giảm phụ thuộc con người
Nếu phải học lại từ đầu khi mở rộng, đó không phải mở rộng, mà là mở một quán mới với rủi ro cao hơn.
Kết luận: ổn là thời điểm nguy hiểm nếu quyết sai
Quán đang ổn không bắt buộc phải mở rộng. Rất nhiều quán sống tốt nhiều năm vì biết giữ đúng quy mô. Mở rộng chỉ nên làm khi hệ thống đủ vững để chịu sai số, chứ không phải vì “thấy có cơ hội”.
Nếu bạn muốn nhìn sâu hơn về vận hành quán, chuẩn hoá pha chế và xây nền ổn định trước khi mở rộng, bạn có thể đọc thêm trong Cẩm nang pha chế của Trí Việt tại
https://triviettea.com/cam-nang/cam-nang-pha-che/
Và nếu bạn đang cần trà nền ổn định – dễ nhân bản – phù hợp cho mở rộng, các dòng trà của Trí Việt hiện được giới thiệu tại
https://triviettea.com/san-pham/
Thêm bình luận