Từ điển thuật ngữ trà – Khi ta gọi đúng tên những điều ta yêu

Về lá và chế biến

• Búp: phần đọt non ở đầu cành trà, chưa nở thành lá.
• Một tôm hai lá: tiêu chuẩn hái gồm một búp và hai lá non kề ngay dưới.
• Làm héo: công đoạn để lá bớt nước, mềm ra và bắt đầu phát hương.
• Oxy hoá: phản ứng của các chất trong lá khi tiếp xúc với oxy, làm đổi màu và đổi hương.
• Diệt men (sát thanh): dùng nhiệt để dừng quá trình oxy hoá.
• Vò: làm lá dập nhẹ và cuộn lại để tạo hình, tạo vị.
• Sao, hấp: hai cách diệt men, sao bằng chảo nóng, hấp bằng hơi nước.
• Sấy, rang: làm khô trà và định hương cuối cùng. Rang đậm cho hương rang, khói.
• Ủ vàng: công đoạn của hoàng trà.
• Hậu lên men: giai đoạn lên men nhờ vi sinh vật, đặc trưng của phổ nhĩ chín.

Về hình dạng lá khô

• Cám: hạt trà rất nhỏ, vụn mịn.
• Tấm: mảnh trà nhỏ, vỡ.
• Vảy: mảnh trà mỏng, dẹt như vảy.
• Viên: lá cuộn thành viên tròn, thường gặp ở ô long.
• Sợi: lá được vò thành sợi dài.
• Thanh: lá giữ hình dài, thẳng.

Về dòng và phân hạng

• Lục trà: trà xanh.
• Hồng trà: trà đen theo cách gọi phương Tây.
• Ô long (thanh trà): trà oxy hoá một phần.
• CTC: phương pháp xay, xé, cuộn lá trà đen thành hạt nhỏ.
• Orthodox: phương pháp truyền thống, giữ lá nguyên hoặc gần nguyên.
• OP, BOP: ký hiệu phân hạng kích cỡ lá của trà đen.

Về thưởng thức và pha trà

• Cảm quan: cách dùng giác quan để đánh giá trà.
• Hương: mùi của trà, gồm hương lá khô, lá ướt, nước trà và đáy chén.
• Vị: cảm nhận khi nếm: ngọt, chua, đắng, chát, umami.
• Hậu vị: vị còn lại trong miệng sau khi nuốt.
• Hồi cam: cảm giác ngọt lên ở cuống họng sau vị chát hoặc đắng ban đầu.
• Độ chát: cảm giác se ở lưỡi và miệng, do polyphenol.
• Lượt (nước): mỗi lần rót nước vào trà. Trà ngon có thể hãm nhiều lượt.
• Rửa trà: rót nước lượt đầu rồi đổ đi.
• Gaiwan: chén có nắp, dùng để hãm trà.
• Cốt trà: nước trà đậm, ủ sẵn để pha đồ uống.
• Bã trà: lá trà sau khi đã pha.