Văn hoá trà Việt Nam – Khi chiếc lá ở lại bên hiên nhà

Chén trà của sự giản dị

Người Việt ít khi nói “thưởng trà”.
Người Việt nói “uống chè”, “mời chén nước”.

Một ấm chè xanh đặt giữa nhà, một khay chén nhỏ, vài người ngồi quanh. Không cần nghi thức, trà đã làm xong nhiệm vụ của nó: kéo người lại gần nhau.

Trà trong đời sống làng quê

Ở nông thôn, chè tươi nấu ở đầu ngõ, bát chè đặt trên bàn cho khách qua đường.
Chè mạn, chè nụ pha ở nhà, rót ra bằng chiếc ấm đã sạm màu thời gian.

Ở đô thị, trà đá vỉa hè là một dạng khác của cùng một tinh thần: giản dị, bình dân, dành cho tất cả.

Trà ướp hương: nét tinh tế của người Hà Thành

Bên cạnh trà mộc, người Việt có một truyền thống ướp trà với hoa: sen, nhài, ngâu, sói. Trà sen, ướp từ hoa sen (nhất là sen hồ Tây của Hà Nội), thường được nhắc đến như một biểu tượng của sự công phu và thanh nhã.

Ướp trà cần hàng chục giờ, nhiều lượt hoa, nhiều sự kiên nhẫn.
Đó cũng là cách người Việt thể hiện sự tinh tế, không ồn ào mà bền bỉ.

Trà trong cung đình và giới văn nhân

Bên cạnh trà dân dã, Việt Nam cũng có thú chơi trà của giới văn nhân, quan lại và cung đình, thường gắn với bộ ấm chén riêng, nước pha chọn lọc và những buổi ngồi đàm đạo.

Điều làm nên nét Việt

Văn hoá trà Việt có thể không nhiều quy tắc, nhưng có ba điều dễ nhận ra:
Gần gũi: trà ở mọi nơi, từ nhà đến quán, từ ruộng đến phố.
Chân thành: mời trà là mời bằng cả tấm lòng, chứ không bằng lễ nghi.
Đa dạng: mỗi vùng một loại trà, mỗi nhà một cách pha.